Podgorica, (MINA) – Centar za građansko obrazovanje (CGO) pozvao je nadležne da dosljedno primijene preporuke Evropskog komiteta za sprečavanje mučenja i nečovječnog ili ponižavajućeg postupanja ili kažnjavanja (CPT), da pritvor koriste kao izuzetnu, a ne redovnu mjeru i da odustanu od ideje produženja maksimalnog trajanja pritvora.

 

Iz CGO-a su podsjetili da preliminarna zapažanja (CPT) naglašavaju loše uslove u zatvorskom sistemu Crne Gore.

 

Iz te nevladine organizacije su naveli da CPT konstatuje i da se tretman i uslovi za zatvorenike i pacijente „suštinski nijesu promijenili od 2017. godine, a u nekim aspektima su se čak i pogoršali“.

 

„Kao jedan od glavnih razloga za takvo stanje ističe se nagli rast broja pritvorenika, koji se, prema nalazima Komiteta, gotovo udvostručio od posljednje posjete 2022. godine i sada čini oko 56% ukupne zatvorske populacije u Crnoj Gori“, kazali su iz CGO-a.

 

Kako su rekli, takav trend predstavlja ogroman pritisak na cjelokupan zatvorski sistem, a dodatno ga pogoršava i dužina trajanja pritvora u Crnoj Gori. 

 

Iz CGO-a su dodali da Komitet ocjenjuje i da se alternativne mjere koriste u premalom broju slučajeva, dok je primjena pritvora u praksi postala gotovo pravilo.

 

Oni su podsjetili da je određivanje pritvora jedna od najosjetljivijih odluka u krivičnom postupku.

 

„Riječ je o mjeri koja se, prema Zakoniku o krivičnom postupku, primjenjuje samo u jasno propisanim slučajevima - onda kada se ista svrha ne može ostvariti drugom mjerom“, kazali su iz CGO-a.

 

Kako su naveli, u praksi se u Crnoj Gori pritvor nerijetko tretira kao sankcija, a ne kao mjera koja se koristi u izuzetnim okolnostima radi obezbjeđivanja prisustva okrivljenog u postupku. 

 

Iz CGO-a su istakli da tome doprinosi i pristup tužilaštava koja po pravilu predlažu pritvor, bez dovoljno razmatranja alternativnih mjera i uz nedovoljno uvažavanje međunarodnih standarda.

 

„Pored smanjenja broja pritvorskih predmeta, neophodno je i jačanje kapaciteta zatvorskih ustanova u oblasti rehabilitacije“, naglasili su iz CGO-a.

 

Oni su kazali da obrazovanje, kulturne i sportske aktivnosti, kao i adekvatan tretman bolesti zavisnosti imaju ključni značaj za zatvorsku populaciju i njihov osjećaj da imaju drugu šansu. 

 

„Rad nadležnih institucija u ovom segmentu i dalje nije na zadovoljavajućem nivou i mora se unaprijediti, kako bi zatvorski sistem doprinio reintegraciji u društvo, a ne postao prostor za regrutaciju u kriminalne grupe“, rekli su iz CGO-a.

 

Oni su podsjetili da je sprovođenje preporuka CPT-a jedno od završnih mjerila za zatvaranje Poglavlja 23 u pregovorima Crne Gore sa Evropskom unijom. 

 

„Zbog toga CGO poziva nadležne da dosljedno primijene preporuke Komiteta, da pritvor koriste kao izuzetnu, a ne redovnu mjeru, kao i da odustanu od ideje produženja maksimalnog trajanja pritvora sa tri na pet godina“, poručili su iz CGO-a.
(kraj) nij